سرانجام «سنتوري» آخرين ساخته داريوش مهرجويي با تمام اصلاحات و تغييراتي كه به آن دچار شد، بدون اينكه اكران عمومي را تجربه كند به بايگاني وزارت ارشاد رفت تا شايد روزي با نظر موافق مسوول يا مسوولاني كه اكران در شرايط حاضر را به نفع او نمي‌ديدند، رنگ پرده نقره‌اي سينما را به خود ببيند.

گويا مهرجويي از همان ابتدا پيش‌بيني چنين روزي را مي‌كرد كه مي‌خواست فيلمش را هرچه زودتر و بدون اينكه با چنين روزهايي تلاقي كند به اكران درآورد.

سنتوري خردادماه سال گذشته آماده اكران شد و فرامرز فرازمند، تهيه‌كننده آن شهريورماه نسخه اصلي فيلم را براي دريافت پروانه نمايش به قصد شركت در جشن خانه سينما روانه ارشاد كرد، اما اداره كل نظارت و ارزشيابي همان زمان هم نظر مساعدي نسبت به اكران فيلم نداشت و با اينكه سنتوري آماده شركت در جشن خانه سينما بود از حضور در اين جشن بازماند. بيستم آذرماه فرازمند فرم حضور در جشنواره فيلم فجر را پر كرد اما با انتشار جدول برنامه فيلم‌ها، «سنتوري» در ميان آنها نبود. مسوولان اداره كل نظارت و ارزشيابي با نمايش برخي صحنه‌ها و ترانه‌هاي فيلم مخالف بودند و از اين رو مهرجويي ناچار شد به اصلاحاتي كه به گفته او برخي سليقه‌اي و بعضي ديگر مصلحتي بود، تن دهد. فيلم تنها در چند سانس محدود در جشنواره به نمايش درآمد، در حالي كه به دليل تقارن با ايام محرم چند ترانه از فيلم هم حذف شد، اما مهرجويي اميدوار بود كه در اكران عمومي، اين ترانه‌ها دوباره همراه فيلم شوند.

پس از تعطيلات نوروز امسال، زمزمه‌هايي مربوط به حذف صداي محسن چاووشي از «سنتوري» به گوش رسيد. مهرجويي درصدد گرفتن مجوز براي ترانه‌هاي سنتوري با صداي چاووشي بود كه در نهايت موفق به اين كار نشد و برخلاف ميل باطني خود، مجبور شد صداي بهرام رادان را با اعمال اندكي تغييرات جايگزين صداي چاووشي كند.

سوم خردادماه، اداره كل نظارت و ارزشيابي معاونت سينمايي خبر صدور پروانه نمايش براي «سنتوري» را به طور رسمي اعلام كرد و هدايت فيلم هم كه پخش فيلم را برعهده داشت از اكران آخرين ساخته مهرجويي از سوم مرداد در گروه سينمايي قدس خبر داد، اما تنها سه روز قبل از اكران در حالي كه بيلبوردها و پوسترهاي تبليغاتي سنتوري، سراسر شهر را پر كرده بود، مدير روابط عمومي معاونت سينمايي خبر تاخير در اكران فيلم را اعلام كرد و بلافاصله جلسه فوق‌العاده شوراي صنفي براي تعيين جايگزين «سنتوري» برگزار شد. مدير اداره كل نظارت و ارزشيابي ديگر مسوولان معاونت سينمايي تا به امروز هيچ پاسخ روشني براي تاخير در اكران فيلم نداشته‌اند و ترجيح دادند در اين‌باره سكوت كنند. در اين ميان كانون كارگردانان و اتحاديه تهيه‌كنندگان خانه سيما و مجمع فيلمسازان در اعتراض به عدم اكران سنتوري بيانيه صادر كردند.

برخي شايعات حاكي از آن است كه اكران نشدن فيلم، به دليل مخالفت مشاور هنري رئيس‌جمهور با سنتوري صورت گرفته و محمدرضا جعفري‌جلوه اكران آن را در شرايط موجود سينماي كشور صلاح ندانسته است.

پس از اين اتفاق به گفته فرازمند، مهرجويي براي ديدار با حسين صفارهرندي به دفتر او رفت اما تنها موفق شد با رئيس دفتر او جلسه‌اي داشته باشد و صفارهرندي به دليل مشغله نتوانست مهرجويي را به حضور بپذيرد.

كارگردان «سنتوري» از ميان مسوولان سينمايي تنها توانست با محمدرضا جعفري‌جلوه ديدار كند كه او هم سرانجام مهرجويي را متقاعد كرد كه به اكران «سنتوري» در شرايط ديگري رضايت دهد.

برخي ديگر، پوسترهاي «سنتوري» را يكي از دلايل مخالفت ارشاد با اكران آن مي‌دانند با اين حال فرازمند اميدوار است، بتواند فيلم را عيد فطر اكران كند، هرچند كه هنوز پاسخ قطعي براي اكران فيلم در اين زمان دريافت نكرده و معلوم نيست، «سنتوري» تا كي بايد در انتظار بماند. سرنوشت آخرين فيلم مهرجويي مانند بسياري فيلم‌هاي ديگرش نامعلوم است و روزبه‌روز به تعداد فيلم‌هايي كه پروانه نمايش دارند اما از اكران آنها جلوگيري شده، افزوده مي‌شود.

صدور پروانه نمايش در حال حاضر ضمانتي براي اكران فيلم‌ها نيست و تهيه‌كنندگان صدور پروانه را به معني اكران فيلم نمي‌دانند، هرچند كه بر طبق قوانين اداره كل نظارت و ارزشيابي فيلم‌هاي سينمايي ايران پس از دريافت پروانه نمايش مي‌توانند به اكران عمومي درآيند.

رئيس كانون كارگردانان خانه سينما:

مهرجويي و فيلمش قابليت دفاع دارند

در برابر اكران نشدن فيلم‌هاي به شكل قانوني نمي‌توانيم، اعمال نفوذ كنيم اما در حال مذاكره هستيم و راه‌حل‌هايي را براي حل مشكل اكران «سنتوري» دنبال مي‌كنيم. تا رسيدن به نتيجه قطعي نمي‌توان درباره آن اعلام‌نظر كرد. جايگاه داريوش مهرجويي و فيلم «سنتوري» قابليت دفاع از سوي يك تشكل صنفي مانند خانه سينما را دارد و به همين دليل كانون كارگردانان خانه سينما هم نسبت به عدم اكران فيلم اعتراض كرده و به دنبال راه‌حل مناسبي براي آن فيلم است.

تهيه‌كننده «سنتوري»:

مهرجويي هميشه مورد تاييد بوده است

تا تكليف «سنتوري» مشخص نشود،‌مهرجويي براي ساخت فيلم بعدي خود اقدامي نخواهد كرد. اگر قرار باشد، ما فيلم بسازيم و به گرفتاري براي اكران بربخوريم، ساخت فيلم معني نخواهد داشت. آنچه كه در اين ميان اهميت دارد، احترام به داريوش مهرجويي است. او تنها كارگرداني است كه بنيانگذار انقلاب او را تاييد كرده است. مهرجويي از لحاظ كاراكتر سينمايي و فيلم‌هايي كه كارگرداني كرده، هميشه مورد تاييد بوده است. نسخه نهايي كه براي اكران آماده شده بود، مورد تاييد مسوولان سينمايي بود و آنچه كه مي‌خواستند، ما در فيلم اعمال كرديم و در نهايت همه‌چيز درست شده و براي اكران مهيا بود. در حال حاضر هيچ دليلي براي اكران نشدن فيلم به ما ارائه نداده‌اند و فقط به ما گفتند چون شرايط مهيا نيست بهتر است اكران را به تاخير بيندازيم ما اميدواريم بتوانيم عيد فطر فيلم را اكران كنيم.

سيروس تسليمي عضو شوراي مركزي اتحاديه تهيه‌كنندگان

هيات‌مديره خانه سينما بايد موضعگيري مي‌كرد

خانه سينما بايد از فيلم‌هايي كه با داشتن پروانه نمايش فرصت اكران پيدا نمي‌كنند، دفاع كند. در حال حاضر هيات مديره خانه سينما بيشتر به كارهاي صنفي مي‌پردازد و اين در حالي است كه سرنوشت سرمايه تهيه‌كنندگان نامشخص است. تا به حال گرفتن پروانه ساخت و نمايش مشكل بود اما حالا فيلم‌ها با وجود دريافت پروانه نمايش كنار گذاشته مي‌شوند. به اين ترتيب جايگاه كارگردانان و تهيه‌كنندگان تضعيف مي‌شود و سرنوشت آنان مشخص نيست. هيات مديره خانه سينما بايد در برابر اكران نشدن «سنتوري» موضعگيري مي‌كرد. همه ما مي‌دانيم كه گرفتاري‌هاي خانه سينما كم نيست. اما بهتر بود كه اين كار را انجام مي‌داد و از «سنتوري» دفاع مي‌كرد. اين اتفاق درباره فيلم‌هايي كه پروانه نمايش دارند، چندين بار رخ داده است و تعدادي از فيلم‌ها هم توقيف شده‌اند اما دفاعي از آنان نشده است. بخش حقوقي خانه سينما بايد از اين فيلم‌ها دفاع كند و نسبت به اكران نشدن آن واكنش نشان دهد.